Hoe werkt Neurofeedback bij autisme?
Neurofeedback bij autisme is een vorm van biofeedback, gebaseerd op het idee dat vrijwillige (niet autonome) modulatie van hersenactiviteit geleerd kan worden via operante leerstrategieën.
Neurofeedback bij autisme werkt als volgt. Zodra verandering van hersenactiviteit in de gewenste richting plaatsvindt, krijgt het individu via de computer onmiddellijke positieve visuele en/ of auditieve feedback. Via deze feedback kan zelfregulatie van de hersengolven worden verbeterd (Gevensleben et al., 2012). Een voorbeeld hiervan is het kijken naar een film van betere kwaliteit bij het vertonen van de gewenste hersenactiviteit. Voor de start van een neurofeedback behandeling wordt er een hersenmeting (qeeg) gemaakt, waarbij de hersenactiviteit van de patiënt wordt vergeleken met een ‘gezonde populatie´ genormeerd op leeftijd. Aanvankelijk werd neurofeedback ingezet voor de reductie van epileptische insulten (Lubar & House,1976; Sterman & Friar, 1972), maar nu wordt dit bij vrijwel alle neurobiologische stoornissen, waaronder ADHD (De Hen & Geurts, 2008) en ASS ingezet (Coben & Padolsky, 2007).
Neurofeedback bij autisme behandeling
Neurofeedback bij autisme werkt wanneer er stoornis-specifieke afwijkingen zichtbaar zijn in het QEEG. De behandeling moet vervolgens worden afgestemd op de bevindingen bij de patiënt.
Het QEEG als leidraad voor de neurofeedback behandeling
Powertraining
Bij powertraining wordt er gericht getraind op het verminderen van danwel laten toenemen van de afwijkende hersenactiviteit, zoals zichtbaar in het QEEG. Dit is de meest gehanteerde vorm van neurofeedback. De behandeling wordt hierbij afgestemd op de individuele bevindingen in het QEEG.
Mu Powertraining
Soms zien we bij volwassenen en kinderen met ASS kenmerkende EEG hersengolven die op zichzelf niet wijzen op autisme of een vorm van pathologie, maar wel afwijkend lijken voor te komen bij autisme. Deze hersengolven hebben een kenmerkende morfologie (vorm) en worden Mu of Wicket ritme genoemd. Mu bestaat uit ritmische EEG activiteit met een kenmerkende ronde kant in 1 richting en een scherpe kant in de andere richting. Vaak ligt de frequentie ergens tussen 8-13 Hz. Het kenmerkende aan de vorm van activiteit is dat dit onderdrukt wordt bij beweging of de gedachte aan beweging van de hand en/ of arm aan de tegenovergestelde kant van waar we het Mu ritme in de hersenen zien. Vaak zien we Mu activiteit asymmetrisch terug over het midden van het hoofd (de motor cortex en de sensomotorische cortex). In onderzoek wordt Mu geassocieerd met de activiteit van spiegelneuronen. Er wordt aangenomen dat spiegelneuronen een belangrijke rol spelen in het vermogen om gedrag van anderen te begrijpen en te imiteren. Een dysfunctioneel spiegelneuronen systeem zou samen kunnen hangen met de klachten die we vaak zien bij autisme. Zo lieten Oberman en collega’s (2005) zien dat mensen met ASS afwijkingen vertoonden in dit systeem. Uit onderzoek komt naar voren dat Mu powertraining positieve resultaten laat zien bij ASS t.a.v. aandachtstaken en ASS symptomen (Pineda et al., 2008).
Coherentietraining
Coherentie is de mate van samenwerking tussen verschillende hersengebieden en dit wijkt vaak af bij kinderen en volwassenen met ASS. Zo zien we vaak abnormaal veel coherentie te zijn tussen hersengebieden die dicht bij elkaar liggen en juist minder coherentie tussen gebieden die verder van elkaar gelegen zijn (Baron-Cohen & Belmonte, 2005). Er heeft relatief weinig onderzoek naar deze vorm van behandeling met neurofeedback plaatsgevonden. Coben & Padolsky (2007) vonden positieve resultaten bij ASS met deze vorm van neurofeedback.
Meer veel gestelde vragen
Over Brainmed
In de afgelopen 18 jaar heb ik als neuropsycholoog veel ervaring opgedaan met QEEG, neurofeedback en neurofeedback thuis.
Neurofeedback pakt de klachten bij de bron aan en vormt een goed alternatief voor praten en medicatie.
Wat zeggen klanten over Brainmed?
Fijne ervaring!
Fijne intake gehad bij Tim. Alles wordt rustig en duidelijk uitgelegd en er werden veel dingen duidelijk voor mij op basis van de QEEG meting.
Goed resultaat en een zeer prettige begeleiding
De neurofeedback therapie heeft mijn klachten na een aantal maanden zeer intensief thuis trainen flink verminderd. Ik had voorafgaand aan de therapie een enorm vol hoofd, veel angstklachten en veel spanning in mijn lichaam. Deze klachten zijn momenteel veel minder op de voorgrond aanwezig. Tim is daarnaast een zeer prettige deskundige man om mee samen te werken. Hij is zorgvuldig, eerlijk en nagenoeg altijd bereikbaar. Hij geeft dagelijks feedback op de trainingen en wanneer iets niet lekker loopt, probeert hij altijd met je mee te denken. Het is echt maatwerk wat Tim levert, waarbij hij ook oprechte interesse toont en samen met jou werkt aan het doel.
Tim is goede luisteraar en heel duidelijk in zijn communicatie
Duidelijk uitleg van de hersen scan in begrijpelijke taal. Heeft inzicht gegeven welke problematiek bij mij speelt.
Prettig mens, zeer betrokken en zeer deskundig.
Tim heb ik leren kennen als een bijzonder prettig mens die deskundigheid combineert met empathie, die heel erg betrokken is bij de individuele voortgang van de cliënt en ook heel adequate feedback geeft.
Indrukwekkend
indrukwekkend, openbaring
Verhelderend
De QEEG vond ik door de uitleg en duiding van Tim heel verhelderend in relatie tot mijn slaapklachten. Tim legt heel helder en rustig uit wat er de QEEG meet, hoe het werkt en vervolgens ook wat de meting laat zien. Ik kreeg vervolgens een voor mijn klachten en uitslag passend advies. Neurofeedback bleek niet de meest passende oplossing. Erg fijn dat Tim daar gewoon eerlijk en duidelijk over is en ook gelijk meedenkt over andere opties.
Duidelijk en vriendelijk
Tim is een aardige man die de tijd neemt om alles duidelijk uit te leggen. Ik kan nu nog niet zeggen of de behandeling ook effectief zal zijn maar ik ben hoopvol.
Erg goed!
Goed geholpen met duidelijke resultaten die mijn klachten weergeven! Ook goed advies, super!
Eindelijk helderheid
Na maanden van overprikkeling, vermoeidheid en wisselende focus bracht Brainmed eindelijk helderheid. De QEEG in november 2025 maakte objectief zichtbaar wat er speelde. Tim Smits vertaalde dat naar een concreet plan. Aanrader bij (vermoeden van) PCS.
